Böcekler

Böcekler, doğada milyonlarca sayıları olan, insanlık tarihinden çok daha eski yaşam türleri bulanan canlı türleridir. İlaçlama ekiplerini doğrudan ilgilendiren böcek sınıfları, alt kategorisi yani haşereleri içerir. Erişkin böceklerde vücut belirgin bir biçimde üç bölüme ayrılmıştır. Bunlar sırası ile baş, göğüs ve abdomendir. Başta bir çift anten bulunur ve göğüs yapıları üç segmentden meydana gelmiştir. Bu halkaların her birinden birer çift ayak oluşmaktadır. Bazı haşere türlerinde ise thoraxdan bir ile iki arasında kanat meydana gelir. Haşere çeşitlerinde abdomen ise değişik sayıda segmentlerden oluşmaktadır. Baş yapıları genel olarak oval veya küremsi yapıdadır. Çoğunlukla iki adet küremsi bir biçimde bileşik yapıda göz bulunur.

Ayrıca böcek sınıflarında üçgen şeklinde dizilmiş üç basit göz “ocellus” bulunur. Böcek çeşitlerindeki bu petek gözler çok büyük olup, başın sağlı sollu iki geniş kısmını kaplarlar. Haşerelerde çok iyi gelişmiş olan bu göz yapıları oldukça mükemmel görme olanağı sağlamaktadır. Baş kısımlarında bir çift anten mevcut olup bu antenler duyu organları vazifesi görürler. Antenler böceklerde başın önemli organları olarak dikkat çeker. Bu antenlerin üstünde hava akımlarına karşı duyarlı minik tüyler yer almaktadır. Ayrıca anten üzerinde çeşitli kokuları almaya yarayan bir çift antende bulunmaktadır.

Antenler çeşitli segmentlerden meydana gelir ve değişiklik gösterirler. Böcekler de ağız organelleri üç değişik biçimde olabilir. Bunlar kesici, parçalayıcı, sokucu, emici ve yalayıcı ağız tipleri olarak karşımıza çıkarlar. Bu ağız organelleri özelliği olan sokucu ve emici tip kan emici böceklerde iyi gelişmiş olup, ağız yapılışı bir hortumdan  ibarettir. Bu hortum anten, palp, üst dudak, üst çene, alt çene ve tükürük yolu ile alt dudak yapısından oluşmaktadır. Haşereler de göğüs bölümü üç segmentden oluşmuştur. Bunlardan birincisine ve önde bulunana prothorax, ortadakine mesothorax arkadakine ise metathorax adı verilir.

Bu halkalar belirgin olsa da de bazen ilk ikisi bazende üçü birden birbirine kaynaşmış durumdadır. Haşereler de ayak ve kanatlar bu halkalara yapışırlar. Böcekler için kanat bölümü önemli bir organ olup, normal olarak her böcek türünde iki çift kanat vardır. Bazı haşerelerde metathoraxdan çıkan kanat redüksiyona uğramış ve bir halter şeklini almıştır. Bu halter biçimindeki kanat denge yapısı işlevi yapar. Bit ve pire gibi küçük haşereler üzerinde kanat yapısı bulunmaz. Karıncalarda ise kanat belirli bir süre bulunur ve sonra atılırlar. Önemli olan Diptera böcek takımında ise iki çift kanat bulunur. Kanadın üzerindeki tüy ve lekeler ile kanadın biçimi, rengi ve üzerindeki damarlar tür ayrımında önemli etkendir.haşerelerin sindirim sistemi

Böceklerin yapısı

Boru biçiminde olan damarların içinden sinir iplikleri ve kanadı besleyen yaşamsal sıvı geçer. Bazı türlerde kanatlar kitini ve mat olup, zar şeklinde olan arka kanatları muhafazada kullanılır. Göğüsün her segmentinden bir çift ayak çıkar. Yani haşere ve böcekler üç çift bacaklıdırlar. Karın bölümü : Abdomendeki halkacıklar, belirgin bir şekilde olup, halka sayısı değişim göstersede çoğunlukla 11 halkadan meydana gelmektedir. Bu segmentlerin bazıları birbirine kaynamış haldedir. Abdomenin arka kısmında böcek türlerine göre değişmek üzere anüs ve cinsel organlar yer almaktadır. Erkek türlerde çiftleşmeye yarayan genital organlar hypopygium ismini almakta, bazenda kılıfıyla birlikte penis organı bulunur. Dişi böceklerde ise yumurtlamaya hizmet eden ovipozitor bulunmaktadır.

Haşereler de sindirim sistemi ağızIa başlar ve birçok kör keselerden oluşan mide ve bağırsaklarla devam edip ve anüs organı ile sona erer. Bağırsaklar ön ve son bağırsaktan oluşmaktadır. Midenin bağırsağa bağlandığı yerde birçok vardır. Bu kanallar böceğin ekskresyon aygıtları olup, atık maddeleri toplar ve son bağırsağa dökerler. Böceklerde kaslar çeşitli halkalar içerisinde uzunlamasına ve enemesine şerit halinde bir görünüme sahiptir. Bunlar çizgili kaslardan oluşmaktadır. Kaslar çeşitli organları özellikle de ayak ve kanatları hareket ettirirler. Örneğin uçan bir sineğin kanadı dakikada 300 defa açılıp kapanacak kadar seri ve sürekli hareket eder. Böceklerde sinir sistemi merdiven diziliminde olup, vücudun arka kısmına doğru uzanır.

Bu sinir ipcikleri birbirlerine sinir sistemi ile bağlıdır.Merkezi sinir sistemi, baştaki gelişmemiş ilksel bir beyin ve bunların etrafında birleşmeleri ile oluşur. Böceklerde duyu organları,antenlerde, palplerde, başın çeşitli girinti ve çıkıntı yapan bölgelerinde, bulunurlar. Böceklerde solunum sistemleri karın halkalarının yan taraflarında bulunan ve solunum deliği adını alan organellerde sonuçlanan, vücut içinde bir yumak halinde bulunan borucuklardan oluşmaktadır. Solunum sistemi genel olarak trachea sistemiyle yapılır. Dallı ve budaklı borucuklar şeklinde olan stigmalarla dışarı açılır. Stigmalar abdomendeki segmentlerin yan taraflarından dışarı açılır. Her segmentde birer çift bulunması mümkündür. Stigmalar yalnız abdomen halkalarının iki yanında bulunurlar.

Stigmaların etrafı kalın bir kitin tabakasıyla çevrilmiş ve kaslarla idare edilen bir kapağa sahiptir. Böcekler istediği zaman burayı kapatır. Solunum hareketleri kas kontraksiyonları ve vücut duvarının genişlemesiyle oluşur. Dolaşım sistemi yönünden böceklerde kapalı bir durum görülmemektedir. Böceklerde gerçek bir karın boşluğu yoktur. Bunların iç organlarının üzerini bir yağ tabakası örter ve aralarında boşluklar bulunur. Kalp dorsalde ve arkada yer alır ve genişlemiş bir damardan ibarettir. İnsectlerde kan dolaşımları açıktır ve vücudun dorsalinde üzerinde delikler bulunan, iç kısmında vücudun ön tarafına doğru açılıp arka tarafına doğru kapanan kapakcıkları taşıyan bir damardan ibarettir. Böcekler insan sağlığını dolaylı olarak tehdit ettiği için böcek ilaçlama yapan firmalar böcekler hakkında bazı bilgileri kapsamlı olarak bilmek durumundadır.

İlaçlama makaleleri

Bir Cevap Yazın

Yorum
İsim*
Mail adresi*
Website adresi *